เรือสินค้าไทยถูกโจมตีใกล้ฮอร์มุซ: สรท.ชี้ผลกระทบส่งออกจำกัด แต่ตู้สินค้าค้างทะเลยังน่าห่วง

สถานการณ์ความตึงเครียดในภูมิภาคตะวันออกกลางได้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อภาคการส่งออกของไทย เมื่อเรือสินค้าสัญชาติไทยนามว่า "มยุรี นารี" ตกเป็นเป้าหมายของการโจมตีบริเวณช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางการเดินเรือสำคัญระดับโลก กองทัพอิหร่านได้ออกมายอมรับว่าเป็นผู้โจมตี โดยอ้างว่าเรือดังกล่าวละเลยคำเตือนและพยายามลักลอบผ่านช่องแคบอย่างผิดกฎหมาย เหตุการณ์นี้จุดประกายความกังวลในหมู่ผู้ส่งออกไทย แม้ว่าสภาผู้ส่งสินค้าทางเรือแห่งประเทศไทย (สรท.) จะประเมินว่าผลกระทบต่อภาพรวมการส่งออกอาจยังจำกัดในระยะสั้น แต่ความเสี่ยงจากตู้สินค้าค้างทะเลและภาระค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นยังคงเป็นประเด็นสำคัญที่ต้องจับตา

ผลกระทบต่อการส่งออกไทย: จำกัดแต่ไม่ไร้กังวล

นายธนากร เกษตรสุวรรณ ประธาน สรท. ได้ให้ความเห็นว่า ผลกระทบโดยตรงต่อการส่งออกไทยไปยังกลุ่มประเทศตะวันออกกลางในระยะสั้นยังไม่รุนแรงนัก เนื่องจากภูมิภาคนี้มีสัดส่วนเพียง 5% ของการส่งออกทั้งหมดของไทย และสินค้าส่วนใหญ่ยังคงเป็นหมวดอาหาร เช่น ข้าวและพืชผัก อย่างไรก็ตาม สิ่งที่น่าเป็นห่วงอย่างยิ่งคือความวุ่นวายที่เกิดขึ้นกำลังส่งผลกระทบต่อการขนส่งสินค้าในภาพรวม โดยเฉพาะอย่างยิ่ง สินค้าประเภทของสด เช่น เนื้อสัตว์ ผัก และผลไม้ ซึ่งมีอายุการเก็บรักษาสั้นและเน่าเสียง่าย เหตุการณ์ดังกล่าวไม่เพียงเพิ่มภาระให้กับผู้ประกอบการ แต่ยังอาจนำไปสู่การสูญเสียรายได้จำนวนมาก หากสินค้าเกิดความเสียหายจากการล่าช้าในการขนส่ง

ทางออกสำหรับตู้สินค้าค้างทะเล: 3 แนวทางรับมือ

สำหรับผู้ส่งออกที่มีสินค้าอยู่ระหว่างขนส่งในเส้นทางอ่าวเปอร์เซียและช่องแคบฮอร์มุซ สรท. ได้แนะนำแนวทางหลัก 3 ประการในการจัดการกับสถานการณ์ตู้สินค้าตกค้างกลางทะเล ดังนี้:

• 1. เปลี่ยนท่าเรือปลายทาง: ผู้ส่งออกสามารถนำตู้สินค้าไปส่งมอบที่ท่าเรืออื่น เช่น ท่าเรือ Khor Fakkan ในสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ หรือท่าเรือ Jeddah ในซาอุดีอาระเบีย อย่างไรก็ตาม การดำเนินการนี้จะมาพร้อมกับต้นทุนเพิ่มเติม เช่น ค่าพิธีการศุลกากร (ประมาณ 2,000 USD ต่อตู้) ค่าเปลี่ยนท่าเรือ (เช่น End of Voyage ราว 600-800 USD) และค่าขนส่งทางบกต่อเนื่อง
• 2. พักคอยในท่าเรือ Safe Port/Transshipment Port: การนำตู้สินค้าไปพักไว้ในท่าเรือที่ปลอดภัยในประเทศใกล้เคียง เช่น อินเดีย โอมาน หรือศรีลังกา เป็นอีกทางเลือกหนึ่ง แต่มีความเสี่ยงสูงจากสถานการณ์ที่อาจยืดเยื้อ ค่าเก็บรักษาที่สูงมาก (อาจสูงถึง 5-6 แสนบาทต่อตู้ใน 1-2 เดือน) ความเสี่ยงต่อสินค้าเสียหายหรือสูญหาย และปัญหาความแออัดในท่าเรือเมื่อสถานการณ์คลี่คลาย
• 3. นำสินค้ากลับประเทศไทย: สรท. แนะนำว่าเป็นทางเลือกที่ดีที่สุดเพื่อหยุดต้นทุนที่ไม่สามารถควบคุมได้และมีความเสี่ยงสูง หากผู้ประกอบการประสบปัญหาค่าใช้จ่ายที่ไม่เป็นธรรมจากผู้ให้บริการ สรท. พร้อมเป็นตัวกลางในการประสานงานกับภาครัฐเพื่อผลักดันมาตรการช่วยเหลือที่เป็นรูปธรรม โดยสามารถรวบรวมหลักฐานและส่งข้อมูลมายัง สรท. ได้ทางอีเมลหรือโทรศัพท์

ความขัดแย้งในภูมิภาคและท่าทีของอิหร่าน

การโจมตีเรือ "มยุรี นารี" เกิดขึ้นท่ามกลางสถานการณ์ความตึงเครียดที่เพิ่มขึ้นในอ่าวเปอร์เซีย ช่องแคบฮอร์มุซ และอ่าวโอมาน โดยมีรายงานการโจมตีเรือแล้วอย่างน้อย 13 ครั้ง นับตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ ที่สหรัฐฯ และอิสราเอลเริ่มโจมตีอิหร่าน และอิหร่านได้โจมตีตอบโต้ ทางกองทัพอิหร่านได้ประกาศกร้าวว่าจะไม่ยอมให้น้ำมันถูกส่งผ่านช่องแคบฮอร์มุซเพื่อผลประโยชน์ของสหรัฐอเมริกา ไซโอนิสต์ หรือพันธมิตรของพวกเขา โดยถือว่าเรือหรือสินค้าบรรทุกน้ำมันที่เป็นของกลุ่มประเทศเหล่านี้เป็นเป้าหมายที่ชอบธรรม

รัฐบาลไทยเร่งช่วยเหลือลูกเรือและบริหารจัดการผลกระทบ

ด้านรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม นายพิพัฒน์ รัชกิจประการ ในฐานะผู้อำนวยการศูนย์บริหารและติดตามสถานการณ์การสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง (ศบก.) ได้ยืนยันว่า ลูกเรือไทย 20 รายจากเหตุเรือระเบิดใกล้ช่องแคบฮอร์มุซปลอดภัยแล้ว ขณะที่อีก 3 รายยังอยู่ระหว่างการค้นหา รัฐบาลไทยกำลังติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิดและเร่งหาแนวทางบรรเทาผลกระทบ ทั้งในด้านพลังงาน โดยการประสานหาแหล่งพลังงานทางเลือก เช่น จากภูมิภาคละตินอเมริกาและเอเชียกลาง รวมถึงการติดตามสถานการณ์ราคาสินค้าอุปโภคบริโภคและปุ๋ยอย่างเข้มงวด เพื่อป้องกันการกักตุนหรือฉวยโอกาสขึ้นราคา นอกจากนี้ ยังได้ให้ความช่วยเหลือและอำนวยความสะดวกแก่นักท่องเที่ยวที่ได้รับผลกระทบ และส่งเสริมตลาดท่องเที่ยวในภูมิภาคเอเชียเพื่อชดเชยนักท่องเที่ยวจากตะวันออกกลางที่ลดลง

เหตุการณ์โจมตีเรือสินค้าไทยใกล้ช่องแคบฮอร์มุซนี้ เป็นเครื่องยืนยันถึงความเปราะบางของห่วงโซ่อุปทานโลก และความจำเป็นในการปรับตัวของผู้ประกอบการและภาครัฐ การเฝ้าระวังสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง การเตรียมพร้อมรับมือกับความเสี่ยง และการหาทางออกอย่างมีประสิทธิภาพ จะเป็นกุญแจสำคัญในการรักษาสมดุลของภาคการส่งออกไทยในสถานการณ์โลกที่ผันผวน